سناریوی بسته شدن بابالمندب؛ تهدیدی تازه برای اقتصاد جهانی و کشورهای حاشیه خلیج فارس
کارشناسان هشدار میدهند که گسترش تنشها از تنگه هرمز به بابالمندب میتواند تجارت جهانی، بازار انرژی و اقتصاد کشورهای منطقه را با چالشهای کمسابقهای روبهرو کند.
همزمان با افزایش گمانهزنیها درباره احتمال گسترش تنشهای منطقهای به تنگه بابالمندب، گزارشها حاکی از آن است که این سناریو نگرانیهای گستردهای را در سطح بینالمللی، بهویژه در میان کشورهای حاشیه خلیج فارس، ایجاد کرده است.
بر اساس گزارشی که وبسایت العربی الجدید منتشر کرده، بابالمندب بهعنوان ورودی جنوبی دریای سرخ و مسیر اصلی دسترسی به کانال سوئز، نقش مهمی در تجارت و انتقال انرژی جهان دارد. از این رو، هرگونه اختلال در این آبراه میتواند پیامدهای اقتصادی گستردهای برای بسیاری از کشورها به همراه داشته باشد.
در این گزارش آمده است که در صورت همزمانی اختلال در تنگه هرمز و بابالمندب، بخش قابل توجهی از تجارت جهانی و صادرات نفت و گاز با مشکل مواجه خواهد شد. برخی برآوردها نشان میدهد که چنین وضعیتی ممکن است روزانه میلیاردها دلار از مبادلات تجاری جهان را تحت تأثیر قرار دهد و موجب افزایش چشمگیر هزینههای حملونقل و بیمه دریایی شود.
کارشناسان همچنین هشدار دادهاند که در صورت تغییر مسیر کشتیها از دریای سرخ به دماغه امید نیک، زمان حمل کالا بین ۱۰ تا ۱۴ روز افزایش یافته و هزینه هر سفر دریایی نیز به شکل محسوسی بیشتر خواهد شد.
در ادامه گزارش تأکید شده است که با وجود سرمایهگذاری کشورهای عربی حوزه خلیج فارس برای ایجاد مسیرهای جایگزین، هنوز هیچ مسیر زمینی یا دریایی قادر نیست نقش راهبردی بابالمندب را بهطور کامل جبران کند؛ موضوعی که وابستگی صادرات انرژی و کالاهای این کشورها به این آبراه را همچنان حفظ کرده است.
حسام عایش، کارشناس اقتصادی، در گفتوگو با العربی الجدید اعلام کرد که گسترش بحران به بابالمندب، علاوه بر بازار انرژی، زنجیره تأمین جهانی، تجارت بینالمللی و بخش حملونقل را نیز با مشکلات جدی روبهرو خواهد کرد. به گفته وی، سالانه هزاران کشتی تجاری از این مسیر عبور میکنند و هرگونه اختلال در آن، آثار گستردهای بر اقتصاد جهانی خواهد داشت.
وی همچنین پیشبینی کرد که در صورت تشدید کامل تنشها، قیمت نفت ممکن است به بیش از ۱۲۰ تا ۱۵۰ دلار برای هر بشکه برسد؛ موضوعی که میتواند فشار تورمی قابل توجهی بر اقتصاد جهان وارد کند.
این کارشناس اقتصادی همچنین هشدار داد که کشورهای حوزه خلیج فارس در صورت کاهش یا توقف صادرات نفت، گاز، محصولات پتروشیمی، آلومینیوم، کودهای شیمیایی و سایر کالاهای صادراتی، با کاهش درآمدهای قابل توجهی مواجه خواهند شد و هزینههای حملونقل، بیمه و تجارت نیز افزایش خواهد یافت.
در همین راستا، محمود داغر، استاد دانشگاه بغداد، نیز با اشاره به اهمیت اقتصادی منطقه خلیج فارس گفت که این منطقه تنها صادرکننده نفت و گاز نیست، بلکه سهم مهمی در تولید و صادرات کالاهای صنعتی همچون فولاد، آلومینیوم، هلیوم و کودهای شیمیایی دارد و هرگونه اختلال در مسیرهای دریایی، بر بازارهای جهانی این محصولات نیز تأثیر مستقیم خواهد گذاشت.
وی در پایان تأکید کرد که در صورت گسترش بحران به تنگه بابالمندب، پیامدهای اقتصادی آن تنها محدود به کشورهای منطقه نخواهد بود، بلکه زنجیره تأمین جهانی، هزینههای حملونقل و قیمت کالاها در بسیاری از کشورهای جهان را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد.
