گزارش ويژه: شرکتهای حقوقی لندن در مرکز توجه مجمع مالکیت فکری دبی؛ بریتانیا به دنبال حفظ نفوذ حقوقی جهانی
— در سالنهای کنفرانس هتل کنراد دبی، زبان اصلی کسبوکار این هفته نه نفت است، نه امور مالی و نه املاک؛ بلکه مالکیت فکری است.
در دومین روز «مجمع جهانی مالکیت فکری» که از ۲۲ ژانویه آغاز شده، شرکتهای حقوقی و متخصصان مالکیت فکری مستقر در لندن به یکی از برجستهترین بازیگران این رویداد تبدیل شدهاند؛ موضوعی که نشاندهنده نفوذ ماندگار بریتانیا در معماری حقوقی جهانی است که زیربنای تجارت بینالمللی را شکل میدهد.
این مجمع سهروزه که از ۲۲ تا ۲۴ ژانویه برگزار میشود، وکلای ثبت اختراع، سیاستگذاران و مدیران شرکتهای فناوری از سراسر جهان را گرد هم آورده تا بررسی کنند مالکیت فکری در جهانی که به گفته برگزارکنندگان «تحت تأثیر هوش مصنوعی» قرار گرفته، چگونه در حال تحول است.
از نگاه حاضران در دبی، پیام اصلی روشن است: مالکیت فکری دیگر صرفاً یک موضوع فنی و حقوقی نیست، بلکه به یک دارایی کلیدی تجاری تبدیل شده است.
نشستهای روز نخست عمدتاً بر این موضوع متمرکز بود که چگونه چارچوبهای مالکیت فکری میتوانند رشد اقتصادی را تقویت کنند؛ از راهبردهای مدیریت سبد ثبت اختراع گرفته تا ارزشگذاری داراییهای نامشهود در بازارهای جهانی.
اما آنچه بیش از همه جلب توجه میکند، حضور پررنگ شرکتهای بریتانیایی است.
نمایندگان مؤسسات حقوقی لندن، بهویژه شرکتهای فعال در زمینه دعاوی ثبت اختراع، حفاظت از علائم تجاری و ساختاردهی فرامرزی مالکیت فکری، بهطور فعال با همتایان خود در کشورهای خلیج فارس در ارتباط هستند و درباره همسوسازی چارچوبهای امارات با استانداردهای بینالمللی مشاوره میدهند.
محمد ذیشان، مشاور حقوقی مستقر در دبی که در این مجمع حضور دارد، میگوید: «بریتانیا هنوز در بسیاری از حوزههای اجرای حقوق مالکیت فکری معیار اصلی محسوب میشود. برای شرکتهایی که در چندین حوزه قضایی فعالیت میکنند، تخصص لندن سطحی از اطمینان و امنیت ایجاد میکند که بهسختی میتوان مشابه آن را در جای دیگری یافت.»
و دقیقاً همین امنیت است که شرکتهای بریتانیایی در حال صادرات آن هستند.
با گسترش فعالیت شرکتهای اماراتی در بازارهای جهانی، بهویژه در حوزههای فناوری، تجارت الکترونیک و صنایع پیشرفته، نیاز به حفاظت قدرتمند از داراییهای فکری بیش از گذشته احساس میشود. اکوسیستم حقوقی لندن که حاصل دههها تجربه در پروندههای پیچیده بینالمللی و نظامهای نظارتی است، به شریک مهمی در این روند تبدیل شده است.
گفتوگوهای این هفته همچنین بازتابدهنده تغییر گستردهتری در جایگاه مالکیت فکری در اقتصاد جهانی است.
نشستهای ۲۳ ژانویه بر موضوعاتی مانند تأثیر هوش مصنوعی بر حقوق مؤلف، راهبردهای جهانی ثبت اختراع و تبدیل مالکیت فکری به یک دارایی مالی متمرکز بودهاند؛ موضوعاتی که نشان میدهد این حوزه از چارچوبهای سنتی حقوقی فراتر رفته و به بخشی جداییناپذیر از راهبردهای تجاری تبدیل شده است.
برای بریتانیا، اهمیت این تحولات قابل توجه است.
در حالی که اقتصاد داخلی این کشور همچنان با رشد کند و افزایش هزینهها مواجه است، بخش خدمات حرفهای آن، بهویژه صنعت حقوق، همچنان یکی از رقابتیترین صادرات جهانی بریتانیا محسوب میشود. رویدادهایی مانند این مجمع نشان میدهند که لندن نه از طریق تولید صنعتی یا مقیاس اقتصادی، بلکه از طریق تخصصی که در ساختارهای جهانی نهادینه شده، جایگاه خود را حفظ کرده است.
برای امارات نیز این همکاری اهمیت راهبردی دارد.
در شرایطی که این کشور در تلاش است به مرکزی برای نوآوری و سرمایهگذاری فناوری تبدیل شود، تقویت نظام حفاظت از مالکیت فکری به یکی از الزامات جذب شرکتهای بینالمللی بدل شده است. همکاری با شرکتهای حقوقی بریتانیایی، هم اعتبار بینالمللی و هم عمق فنی لازم برای توسعه این چارچوبها را فراهم میکند.
در فضای مجمع، حال و هوا کمتر نظری و بیشتر عملیاتی است.
در راهروها و اتاقهای جلسات خصوصی، گفتوگوهای تجاری در جریان است و شرکتها درباره مشارکتهای جدید، نقشهای مشاورهای و مأموریتهای فرامرزی مذاکره میکنند؛ همکاریهایی که دامنه آنها بسیار فراتر از خود این رویداد خواهد بود.
آنچه این هفته در دبی در حال شکلگیری است، پیامی روشن دارد: در اقتصاد مدرن، مالکیت فکری دیگر فقط به معنای حفاظت از ایدهها نیست.
مالکیت فکری به معنای قدرت است؛ و لندن همچنان یکی از معماران اصلی این قدرت به شمار میرود.
