ساعت نُه صبح، میدان ترافالگار پیشاپیش چنان بود که گویی بعدازظهر از راه رسیده است.
بازدیدکنندگان دور فوارهها جمع شده بودند. نقشههای تاشده به بادبزنهای دستساز تبدیل شده بودند. خانوادهها میان سایههای باریکی که مجسمهها میانداختند جابهجا میشدند و راهنمایان تور چترها و پرچمها را بالای سر جمعیت میگرفتند.
نزدیک چرینگکراس، آمال جفری، راهنمای تورهای پیادهٔ لندن، آمادهٔ هدایت گروهی به سمت وستمینستر میشد. مسیر تغییر چندانی نکرده بود، اما ریتم آن تغییر کرده بود.
او گفت: «قبلاً بیشتر نگران باران بودم. حالا بررسی میکنم که هر خیابان سایهدار کجاست. زودتر شروع میکنیم، بیشتر توقف میکنیم و وقت کمتری را در میدانهای باز سرِ پا میگذرانیم.»
این تعدیل کوچک به نظر میرسد. اما در سراسر بخش گردشگری بریتانیا، هزاران تصمیم از این دست در حال تغییر شیوهٔ کار کسبوکارهاست.
سازمان هواشناسی بریتانیا (Met Office) میگوید احتمال آنکه تابستان ۲۰۲۶ گرمترین تابستان بریتانیا از آغاز ثبت آمار ملی در سال ۱۸۸۴ باشد، رو به افزایش است. کشور میان یکم ژوئن و دهم اوت میانگین دمای ۱۶.۴۸ درجهٔ سانتیگراد را ثبت کرد که ۱.۸۸ درجه بالاتر از میانگین دورهٔ ۱۹۹۱ تا ۲۰۲۰ بود.
رکورد موجود، که تنها سال گذشته ثبت شد، ۱۶.۱۲ درجهٔ سانتیگراد است. برای آنکه سال ۲۰۲۶ با آن برابر شود، کافی است دمای باقیماندهٔ اوت بهطور میانگین تنها ۰.۲۱ درجه پایینتر از هنجار فصلی باشد. هر چیزی گرمتر از آن، رکورد تازهای برجای میگذارد.
در انگلستان، میانگین دمای تابستان به ۱۸.۱۹ درجهٔ سانتیگراد رسیده بود، یعنی حدود ۲.۴۶ درجه بالاتر از میانگین. ولز نیز ۲.۱۷ درجه بالاتر از میانگین فصلی خود بود.
این اعداد معمولاً با زبان هشدارهای هواشناسی، خشکسالی و سلامت عمومی بحث میشوند. توجه کمتری به کسانی میشود که میکوشند تور بفروشند، غذا سرو کنند، اتاق هتل تمیز کنند و بازدیدکنندگان را در شهرهایی راهنمایی کنند که برای اقلیمی خنکتر ساخته شدهاند.
آفتاب همیشه برای کسبوکار خوب نیست
از میدان ترافالگار، مسیر پیاده به سمت ساوثبنک از کنار کافهها و مغازههای سوغاتیِ شلوغ میگذشت. پل وستمینستر همچنان پررفتوآمد بود، اما عابران بهسرعت عبور میکردند و در پی سایهٔ زیر ساختمانهای آن سوی پل بودند.
هوای گرم و خشک میتواند به گردشگری سود برساند. آسمان صاف عکسها را بهتر میکند، سفرهای داخلی را تشویق میکند و مشتری را به جاذبههای کنار رودخانه میکشاند. فروشندگان نوشیدنی سرد و بستنی میتوانند جهشهای ناگهانی تقاضا را تجربه کنند.
با این حال، این تصور که آفتاب بیشتر خودبهخود به معنای سود بیشتر است، بیش از حد ساده است.
در یک کیوسک غذا کنار رود تیمز، لیونل پریرا روزی را توصیف کرد که به دو کسبوکار مجزا تقسیم شده است.
او گفت: «پیش از ظهر، مردم قهوه و صبحانه میخرند. بعد گرما میرسد و هیچکس غذای گرم نمیخواهد. ما آب و نوشیدنی سرد میفروشیم، اما یخچالها سختتر کار میکنند و به یخ خیلی بیشتری نیاز داریم.»
شلوغترین دوره قبلاً تا وقت ناهار ادامه داشت. پریرا میگوید حالا مشتریان اغلب در گرمترین ساعات ناپدید میشوند و عصر بازمیگردند.
او گفت: «مردم هنوز به لندن میآیند، اما شیوهٔ حرکتشان در شهر را تغییر میدهند. وقتی سایهای نباشد، مدت زیادی در صف نمیایستند.»
بر پایهٔ برآورد ویزیتبریتِن (VisitBritain)، گردشگری در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۴۷ میلیارد پوند به اقتصاد بریتانیا افزود که معادل حدود ۵ درصد تولید اقتصادی کشور است. این سازمان برآورد کرد که این بخش در همان سال ۵۲ میلیارد پوند درآمد مالیاتی ایجاد کرده است.
چنین ارقامی گرمای شدید را به یک مسئلهٔ کسبوکار تبدیل میکند، نه صرفاً موضوعی مربوط به آسایش شخصی. وقتی بازدیدکنندگان گشتوگذار را کوتاه میکنند، از غذاخوردن در میانهٔ روز پرهیز میکنند یا با اختلال در حملونقل روبهرو میشوند، اثر آن در هتلها، جاذبهها، مغازهها و رستورانها منتشر میشود.
نمایی متفاوت از روی رودخانه
دورتر به سمت شرق، قایقهای گردشگری از زیر پل تاور میگذشتند. روی عرشههای باز، گردشگران بر سر صندلیهای دور از تابش مستقیم آفتاب رقابت میکردند.
لیوای هیگینز، ملوان عرشهٔ ۲۴ ساله، گفت رودخانه در هوای گرم همچنان محبوب است، اما رفتار مسافران فرق کرده است.
او گفت: «آنها منظره را میخواهند، اما بعد از ده دقیقه بسیاریشان به داخل برمیگردند. به مردم یادآوری میکنیم آب همراه داشته باشند و سرشان را بپوشانند. در گرمترین روزها، بهاندازهای که به مسافران در سفر کمک میکنید، وقت صرف میکنید که ببینید حالشان خوب است یا نه.»
اقتصاد گردشگری لندن بهشدت به حملونقل وابسته است. بازدیدکنندگان پیوسته میان فرودگاهها، ایستگاههای راهآهن، هتلها و جاذبهها در حرکتاند. گرمای شدید میتواند این نظام را مختل کند.
سازمان هواشناسی بریتانیا هشدار داده است که دمای بالا میتواند باعث کمانهکردن ریلهای راهآهن، شلشدن کابلهای برق بالاسری و نرمشدن سطح جادهها شود. پروازها و خدمات مترو لندن نیز میتوانند تحت تأثیر قرار گیرند. اینها ریسکهای نظری نیستند. نظام حملونقل بریتانیا در جریان دمای شدید سال ۲۰۲۲ اختلال گستردهای را تجربه کرد.
برای یک بازدیدکننده، تأخیر قطار یک دردسر است. برای اقتصاد گستردهتر گردشگری، میتواند به معنای از دست رفتن یک تور، یک میز خالی در رستوران یا ورود دیرهنگام به هتل باشد.
شهرداری لندن برآورد میکند موجهای گرمای سال ۲۰۲۲ در پایتخت، از رهگذر اثرهای ترکیبی بر سلامت، حملونقل، مصرف انرژی، خدمات اضطراری و بهرهوری، حدود ۱.۵ میلیارد پوند هزینه داشته است.
گرمای درون
اواسط بعدازظهر، مسیر به بلومزبری رسید، جایی که هتلها در ردیفهایی از خانههای شهری بازسازیشده جای گرفتهاند. دیوارهای آجری و راهروهای باریک آنها برای حفظ گرما در زمستانهای بریتانیا طراحی شده بودند، نه برای رهاکردن آن در موجهای گرمای پیاپی.
رایا نواک، خدمتکار اتاق در یک هتل، توصیف کرد که چگونه ملحفه حمل میکند و اتاقها را تمیز میکند در حالی که مهمانان درخواست پنکه دارند.
او گفت: «بازدیدکنندگان گاهی فکر میکنند هر هتلی در لندن تهویهٔ مطبوع کامل دارد. در ساختمانهای قدیمیتر، این همیشه درست نیست. وقتی اتاق شبهنگام گرم میماند، مهمان به پذیرش شکایت میکند، اما گرما بر کسی هم که صبح فردا آن را تمیز میکند اثر میگذارد.»
شبهای گرم یکی از ویژگیهای تعیینکنندهٔ تابستان ۲۰۲۶ بوده است. تا اواسط ژوئیه، میانگین کمینهٔ دما در بریتانیا حدود ۱.۵ درجهٔ سانتیگراد بالاتر از حد معمول بود. وقتی ساختمانها نمیتوانند شبانه خنک شوند، کارکنان روز کاری بعدی را در اتاقهایی آغاز میکنند که پیشاپیش گرماند.
هتلها میتوانند تجهیزات سرمایشی قابلحمل بخرند یا سیستم تهویه را ارتقا دهند، اما این اقدامات به پول، برق و در ساختمانهای تاریخی گاه به تغییرات دشوار ساختمانی نیاز دارد. فعالان کوچکتر توان کمتری برای جذب این هزینهها دارند.
همین مشکل آشپزخانههای رستوران، اتاقهای لباسشویی، اتوبوسهای تور و باجههای فروش بلیت را هم درگیر میکند. بخش زیادی از نیروی کار گردشگری روز را در حال حرکت، بلندکردن بار یا ایستادن میگذراند، اغلب در فضاهایی که بازدیدکنندگان تنها لحظهای آنها را میبینند.
تغییر اقلیم به یک هزینهٔ عملیاتی تبدیل میشود
سازمان هواشناسی بریتانیا میگوید شواهد علمی نشان میدهد رویدادهای گرمای شدید به دلیل تغییر اقلیم ناشی از فعالیت انسان محتملتر و شدیدتر میشوند.
پیشبینیهای این سازمان نشان میدهد احتمال کنونی تجربهٔ تابستانی به گرمای سال ۲۰۱۸ میان ۱۲ تا ۲۵ درصد است. تا میانهٔ این قرن، این احتمال میتواند به میان ۵۰ تا ۶۰ درصد برسد.
سرعت این تغییر پیشاپیش قابل مشاهده است. رکورد دمای تابستان بریتانیا در سال ۲۰۲۵ ثبت شد و ممکن است تنها یک سال بعد شکسته شود. تا ۱۵ ژوئیه، بریتانیا در سال ۲۰۲۶ روزهای بیشتری با دمای بالای ۳۰ درجهٔ سانتیگراد را تجربه کرده بود تا در کل تابستان مشهورِ گرم سال ۱۹۷۶.
کارکنان گردشگری در حال واکنشاند، اما بخش زیادی از این سازگاری غیررسمی باقی مانده است. راهنمایان مسیرها را تغییر میدهند. فروشندگان غذا منوها را عوض میکنند. خدمهٔ قایق مسافران را زیر نظر میگیرند. هتلها پنکه میخرند. کارکنان استراحتهای آبی بیشتری میگیرند و کسبوکارها فعالیتها را به سمت صبح و عصر جابهجا میکنند.
این تعدیلها بهندرت در ارقام سرخط گردشگری ظاهر میشوند. همچنین برق اضافی مصرفشده توسط سیستمهای سرمایشی، غذایی که سریعتر فاسد میشود، خستگی کارکنان یا مشتریانی که بیسروصدا یک فعالیت در فضای باز را رها میکنند در آن ارقام دیده نمیشوند.
اوایل عصر، کاونت گاردن دوباره پر میشد. میزهای رستوران سمت سایهدار میدان را اشغال کرده بودند و بازدیدکنندگان پس از پرهیز از گرمای بعدازظهر بازمیگشتند.
لندن همچنان شلوغ به نظر میرسید. گرما شهر را خالی نکرده بود. آن را بازسازماندهی کرده بود.
شاید این مهمترین درس کسبوکاری تابستان رکوردشکن بریتانیا باشد. تغییر اقلیم همیشه به شکل یک تعطیلی ناگهانی یا فاجعهای آشکار از راه نمیرسد. گاهی به شکل یک تور پیادهٔ کوتاهتر، یخچالی که بیشتر کار میکند، قطاری که تأخیر دارد یا کارگر هتلی که ملحفه را از اتاقی میگذراند که هرگز خنک نشد، ظاهر میشود.
این هزینهها در برابر چشم همه انباشته میشوند، درست زیر عکسهای تابستانی.
